Artyku�y o Goldenach
cofnij
"Obecno�� linii i ps�w angielskich w rodowodach polskich golden retriever�w"
Poproszono mnie o wypowied� na temat obecno�ci linii i ps�w angielskich w rodowodach polskich golden�w. Wydawa� by si� mog�o, �e jeszcze za wcze�nie na kszta�towanie jakiejkolwiek opinii na temat polskiej hodowli ze wzgl�du na jej stosunkowo ma�� populacj�. Chcia�bym jednak zwr�ci� pa�stwa uwag�, �e o poziomie hodowli golden�w gdziekolwiek by�aby ona prowadzona nadal decyduj� psy i linie angielskie. Nie jest to oczywi�cie prosta zale�no��, �e u�ycie do hodowli ps�w angielskich lub opartych o angielskie linie daje nam gwarancj� wysokiego poziomu. Liczy si� jeszcze jako�� u�ytego materia�u jak i zwyk�e szcz�scie.
Wi�kszo�� czo�owych hodowli angielskich hoduje w oparciu o kojarzenie liniowe, tak, �e praktycznie mo�emy m�wi� o liniach poszczeg�lnych hodowli, kt�re wytworzy�y sw�j specyficzny typ, w zale�no�ci od upodoba� i umiej�tno�ci hodowc�w. Nie w ka�dym typie pies musi si� nam podoba�, ale nale�y z podziwem obserwowa� konsekwentne jego utrzymywanie. Umiej�tne wykorzystanie do�wiadcze� hodowli angielskich, holenderskich czy skandynawskich, niew�tpliwie mo�e pom�c naszej, ci�gle raczkuj�cej hodowli golden�w. Ka�dy hodowca musi odpowiedzie� sobie na podstawowe dwa pytania: jaki typ psa go interesuje, a po drugie jakie ma szanse na hodowanie zwierz�t w takim typie z dysponowanym przez siebie materia�em hodowlanym. Na pierwsze pytanie ka�dy musi odpowiedzie� sobie sam. Czy wyb�r by� s�uszny - zweryfikuj� to wystawy. W odpowiedzi na pytanie drugie, w za�o�eniu ma pom�c, cho�by w niewielkim stopniu - niniejsze opracowanie.
Materia� wyj�ciowy naszych hodowc�w stanowi� suki w wi�kszo�ci przypadk�w pochodz�ce ze skojarze� outcross. Nie jest jednak tak, �e nie stanowi� one dobrego materia�u hodowlanego, cz�sto w ich rodowodach s� wybitne psy, kt�re mog� pom�c w dalszej hodowli. Polska hodowla charakteryzowa�a si� tym, �e nawet przy nie najlepszej bazie potrafili�my poprzez ambitne krycia i importy do�� szybko doj�� w danej rasie do poziomu europejskiego, r�ni�o to nas od np. czeskiej i niemieckiej kynologii, kt�ra dysponuj�c doskona�ym materia�em wyj�ciowym, najcz�ciej nie potrafi�a go wykorzysta�.
Trudno m�wi� w przypadku naszej hodowli o prowadzeniu, czy te� kontynuowaniu linii angielskich w postaci czystej, mo�emy jednak m�wi� o istnieniu czy te� wprowadzeniu krwi wybitnych ps�w.
Na obecny kszta�t europejskiej hodowli golden retriever�w , w mocnym uproszczeniu wp�yw maj�:
- linia �e�ska Westley,
- linie m�skie:
1. Camrose TALLYRAND of Anbria- Camrose Cabus CHRISTOPHER-NortonwoodFAUNUS- Stirchley SAXON i Styal SCOTT of Glengilde.
2. Camrose TALLYRAND of Anbria - Davern FIGARO- Nortonwood- CHECKMATE- Nortonwood SILVANUS- Jobeka JASPER of Nortonwood.
3. Glenessa ESCAPADE- GAINEDA CONSOLIDATOR of Sansue- Sansue GOLDEN RULER.
Ch�tnie je ze sob� ��czono odnosz�c bardzo dobre rezultaty.
Obecno�� wy�ej wymienionych ps�w w rodowodach nie gwarantuje oczywi�cie sukces�w hodowlanych, ale niew�tpliwie zwi�ksza ich prawdopodobie�stwo.
Najwarto�ciowszymi rodowodowo psami w Polsce s�:
Shanlimore FABIAN syn Stirchley SAXONA i wnuk (ze strony matki) Nortonwood SILVANUSA
CHICAGO of Top Team syn psa zinbredowanego na Styal SCOTT of Glengilde i wnuk Standfast ANGUSA, a prawnuk Sansue GOLDEN RULER'a
Goldream HOPEFUL HUNTER pies du�skiej hodowli, praktycznie nie pokazywany na wystawach, wnuk Nortonwood Silvanusa a prawnuk Stirchley SAXON'a, tylko raz wykorzystany w hodowli Norsken, z tego skojarzenia sporo wygrywaj�ca AGAPEMA,
nale�y jeszcze wspomnie� o
Jako's AS DREAM COMES TRU psie, kt�ry sam nie jest efektem chowu liniowego, ale jest wnukiem Nortonwood Silvanusa.
Przyby�y ostatnio nowe importy angielskie: do Warszawy - Kenave LOCH KLUANIE zinbredowany na Jobeka JASPER of Nortonwood 2-3, a do Krakowa Camrose PAGLIACCI zinbredowany na Styal SCOTT of Glengilde 3-3.
Liczne importy holenderskie wydaj� si� by� nie do ko�ca przemy�lane, ich rodowody, w wi�kszo�ci s� przypadkowe, nawet gdy sprowadzano zar�wno psa jak i suki nie pomy�lano o wyszukaniu ps�w, kt�re w przysz�o�ci mo�na kojarzy� licz�c na post�p hodowlany. Wiele ze sprowadzonych suk to wnuczki Angusa, ale o ile mi wiadomo nikt nie pokusi� si� o pokrycie ich jego wnukiem chicago, ani te� w �aden inny spos�b nie wykorzysta� obecno�ci w rodowodzie tego najbardziej utytu�owanego goldena na kontynencie. Niestety praktyka hodowlana wi�kszo�ci w�a�cicieli suk nie wskazuje na planowe wykorzystanie najcenniejszej krwi, b�d�cej w rodowodach ich zwierz�t. Przy tak ma�o skonsolidowanych rodowodach, jakie maj� nasze goldeny ten brak podejmowania pr�by wykorzystania nawet tych nielicznych rodzynk�w nie napawa optymizmem. Kuriozalnym wydaje si� fakt, do�� intensywnie jak na polskie warunki wykorzystanie psa, kt�rego rodow�d prawie w po�owie sk�ada si� z ps�w bez przydomka (co �wiadczy jednak o poziomie hodowli), �e ju� nie wspomn� o braku cho�by jednego championa, co potwierdza�oby klas� kt�rego� zwierz�cia. Zaznaczam od razu, �e nie jestem za zaostrzeniem kwalifikacji hodowlanej, a ten przyk�ad podaj� jedynie ku zastanowieniu wszystkich, kt�rzy hoduj� lub chc� hodowa�. Co� jednak r�ni hodowl� od rozmna�ania.
Opr�cz wy�ej wspomnianego Angusa, nale�y wymienic jeszcze trzy psy angielskie wyst�puj�ce w rodowodach golden�w sprowadzonych z Holandii i Czech. S� to dwa psy z hodowli Hayjoy - Solitaire (inbred na Nortonwood FAUNUSA 3-3) po Stirchley Saxonie i Signia (Nortonwood FAUNUS 4,3-3; Nortonwood CHECKMATE 3-2) po Jobeka JASPER oraz Shinhein Jacobite (Nortonwood FAUNUS 3-3) po Westley Jacob.
Efektem kry� zagranicznych, wprowadzaj�cych cenn� krew s� mioty "S" Norsken po Standfast ANGUSIE (Nortonwood FAUNUS 3-3, Camrose Cabus CHRISTOPHER 4,4 -4,4) "L" Oligarchia po Perrimary FLAMBOYANT (Faunus 2-4,4), "M" Oligarchia po MACK LOBELL of the Hellacious Acres (Nortonwood FAUNUS 4-3,4) syn Westley CATHRINY, ��cz�cy krew Saxona i styal SCOTT, "N" Oligarchia po Westley CUMGEN (Nortonwood FAUNUS 2,4-3; Camrose Cabus CHRISTOPHER 3,3-4) synu Stirchley SAXON'a, "L" Cie� Wilka po Micella ORSON (prowadz�cy lini� Nortonwood FAUNUSA, prawnuk Stirchley SAXON'a).
Wyhodowane w Polsce goldeny s� w wi�kszo�ci jeszcze bardzo m�ode i trudno m�wi� o ich pokroju, goldeny dojrzewaj� bardzo p�no, swoj� dojrza�o�� wystawow� czasami potrafi� osi�gn�� gdzie� w wieku 4-5 lat. Polska hodowla jest praktycznie na etapie budowania swojej bazy i wydaj� si� nieuniknione krycia zagraniczne starannie dobranymi psami, a r�wnie� kolejne, przemy�lane importy, je�li chcemy aby nasze goldeny by�y na poziomie europejskim.
Sytuacja jest o tyle skomplikowana, �e nie wida� na horyzoncie kontynuator�w wymienionych przeze mnie linii na miar� swoich przodk�w. Nie znaczy to, �e nie ma pi�knych ps�w na wystawach, jednak p�ki co, nie wida� ich w hodowli. Jest to tak�e zwi�zane na pewno z praktycznie z ko�cem hodowli Nortonwood po niedawnej �mierci jej w�a�ciciela, mocno ju� podesz�ym wiekiem Joan Gill (Westley) i Joan Tudor (Camrose). Czy rodowody naszych ps�w zadzia�aj�, o tym przekonamy si� dopiero za par� lat, gdy dojrzeje kolejne pokolenie. Pami�ta� nale�y jednak, �e hodowla opiera si� na psach, a nie tylko na ich rodowodach, je�li decydujemy si� na krycia w linii potrzebna nam jest wiedza o psach, kt�re wykorzystujemy w hodowli, a tak�e o ich przodkach. Inbredy na te same zwierz�ta, ale poprzez inne psy mog� da� skrajnie r�ne efekty. Wydaje si�, �e najprostsz� metod� jest obserwowanie golden�w na du�ych, europejskich wystawach. Ogromne stawki u�atwiaj� wy�owienie ps�w, kt�re sprawdzi�y si� w hodowli, linii, czy hodowli, z kt�rych zwierz�ta odpowiadaj� naszym gustom. To nie wstyd na�ladowa� innych, zw�aszcza gdy do�wiadczenia w�asne s� tak ubogie jak nasze. Skr�ci� to mo�e nam w wydatny spos�b podnoszenie poziomu naszych golden�w.
Camrose TALLYRAND of Anbria- Ch.,16 C.C.s.
Camrose cabus CHRISTOPHER- GB CH, Najlepszy reproduktor w historii rasy, 41 C.C.s.
Ojciec 26 angielskich Champion�w
Nortonwood FAUNUS- Ch, 13C.C.s., najlepszy reproduktor GRC 1979-1985, ojciec 19 ch.
Stirchley SAXON- Ch,BoB Cruft 93, 10 C.C.s., najlepszy reproduktor 88 i 93
Styal SCOTT of Glengilde- Ch, 42 C.C.s., 29 BoB,
Davern Figaro- Ch.,ojciec 8 champ.,ojciec Top Stud Dopg 79 i 80 w Norwegii Lion LOTCHEK, Top Stud Dog 79 Szwecji Deremar DONALD
Nortonwood CHECKMATE- Ch, ojciec 4 champion�w, zwyci�zc�w �wiata 89,
Nortonwood SILVANUS- Ch,7 C.C.s., ojciec 4 champ.
Jobeka JASPER of Nortonwood- Ch 13 C.C.s., res. BiS GRC show,
Gaineda CONSOLIDATOR of Sansue- Ch, BoB Cruft 87, 10 C.C.s., ojciec 11 champ.
Sansue GOLDEN RULER- Ch, 23 C.C.s., ojciec 12 champ.
Andrzej St�pi�ski
cofnij